Szczegóły atrakcji turystycznej

Kategoria: Dziedzictwo kulturowe
„Stara Karczma” w Jeleśni

U wejścia do charakterystycznego, drewnianego budynku w centrum Jeleśni widnieją słowa:

Coś ty chłopie łosoloł?
Cy ty ni mos rozumu?
Karcma stoi u drogi,
A ty idzies do dumu?

To „Stara Karczma” w Jeleśni, będąca jednym z wielu ongiś tego rodzaju obiektów we wsiach beskidzkich. Początki karczmy, która obecnie tak, jak dawniej pełni rolę obiektu gastronomicznego, datowane są bardzo ogólnie, na wiek XVI, XVII lub XVIII. Jest to jeden z zabytków znajdujących się na Szlaku Architektury Drewnianej województwa śląskiego.

Miejscowość Jeleśnia leży na pograniczu Beskidu Żywieckiego oraz Makowskiego, w południowo-wschodnim zakątku województwa śląskiego. Budynek karczmy pochodzi najprawdopodobniej z wieku XVIII, choć nie brak domysłów iż jest to budowla wcześniejsza, postawiona przez osadników Wołoskich. W każdym bądź razie na stropie widnieje data 1774 rok. Niegdyś karczmy stanowiły powszechny element wiejskiego krajobrazu. Około 70-80 procent wsi beskidzkich posiadało takie przybytki. Były one miejscem spotkań oraz konsumpcji i pełniły istotną rolę dla podróżnych, będąc etapowymi wozowniami i świadcząc usługi noclegowe. Do czasów dzisiejszych w rejonie żywiecczyzny zachowały się karczmy w Suchej Beskidzkiej (słynny „Rzym”) oraz właśnie w Jeleśni. Karczma stała przy popularnym miejscu targowym, leżącym na szlaku kupieckim, który łączył ziemię żywiecką ze znajdującą się po drugiej stronie Beskidu Żywieckiego krainą Orawa, należącą do Górnych Węgier. Legendy, które miały zapewne dodać miejscu prestiżu, mówią o przeniesieniu stropu do karczmy z krakowskich Sukiennic. Bywali tutaj beskidzcy zbójnicy - jak choćby sławny w tutejszych okolicach Proćpak. W wieku XIX miał miejsce generalny remont i rozbudowa karczmy. Z tych właśnie czasów pochodzi m.in. charakterystyczny ganek. Będąc w drugiej połowie XIX w. własnością arcyksięcia Habsburga, obiekt trafił ostatecznie w ręce rodziny Witków z Jeleśni. Karczma została uszkodzona w czasie II wojny przez pocisk artyleryjski, co spowodowało konieczność kolejnego remontu. Działająca obecnie w jeleśniańskiej karczmie restauracja reklamuje się m.in. potrawami gdzie indziej nieznanymi. Urządza się tu także imprezy z muzyką góralską w stylowej, regionalnej oprawie.

Lokalizacja
rynek Rynek 12
34-340 Jeleśnia
Jeleśnia
Beskid Żywiecki
na wsi, w górach
Kontakt
: 33 863 60 13
: biuro@starakarczma.eu
: www.starakarczma.eu
Informacje ogólne
: źródła historii, zabytki architektury, architektura drewniana, zabytkowa zabudowa/układ urbanistyczny
Ceny i udogodnienia
: wstęp wolny
: organizacja imprez
: obiekt przystosowany dla niepełnosprawnych
Dostępność
: cały rok
  • codziennie: 10:00-22:00
Atrakcje
Trasy
Galerie

Audiowycieczki z tego miasta

Zapraszamy na audiowycieczkę po Jeleśni!

Pliki dźwiękowe

0544
/Media/Default\.MainStorage/Poi/msse42ti.dcp\0544.mp3

W pobliżu

Jeleśnia
Barokowy kościół pw. św. Wojciecha w Jeleśni to trójnawowa budowla o cechach pseudobazyliki (z nawą główną wyższą od naw bocznych). Świątynia posiada kilka interesujących elementów architektonicznych, powstałych pod wpływem niedalekiej Słowacji. Należą do nich kopuły, podobne do tych, które zobaczyć możemy w kilku świątyniach u naszych południowych sąsiadów. Jeleśniańską parafię kilkakrotnie odwiedzał Karol Wojtyła - w tym podczas wizytacji kanonicznej wiosną 1978, a więc pół roku przed wyborem na papieża.
Jeleśnia
Regionalna Izba Pracy Twórczej przy Gminnym Ośrodku Kultury w Jeleśni utworzona została w 1973 r. Ponieważ placówka zlokalizowana jest w samym centrum miejscowości, w starej, drewnianej chałupie stanowiącej niegdyś mieszkanie organisty i zwanej organistówką, taką też nazwę otrzymała. Gromadzone są tu prace twórców ludowych jak i odbywają się na bieżąco liczne zajęcia dydaktyczne, między innymi dla dzieci, oraz imprezy folklorystyczne.
Jeleśnia
Lasek, zwany także Łoskiem, jest najwyższym, mierzącym 868 m n.p.m., wzniesieniem Pasma Laskowskiego, należącego (według jednych geografów) do Beskidu Makowskiego, a według innych - do Beskidu Żywieckiego. Szczyt Lasku, o wybitnych walorach widokowych, jest dostępny dzięki żółtemu szlakowi, wiodącemu z Przyborowa do Koszarawy. Na północnych stokach góry znajduje się Studenckie Schronisko Turystyczne „Lasek”.
Krzyżowa
W okolicy Jeleśni i Korbielowa, w rejonie dróg prowadzących w stronę granicy, znajdują się obronne umocnienia pochodzące z czasów tuż przed II wojną światową. W przeciwieństwie do popularnych i zwiedzanych często obiektów w Węgierskiej Górce, tutejsze fortyfikacje są znacznie mniej znane i odwiedzają je głównie amatorzy sztuki militarnej. Kilka obiektów leży w rejonie miejscowości Krzyżowa, położonej przy drodze Żywiec – Korbielów.
Pewel Mała
Kilka kilometrów na wschód od Żywca stoki gór, wznoszących się na lewym brzegu Koszarawy, porasta rozległy Las Kiełbasowski. Na północnym jego skraju, w pobliżu leśniczówki Kiełbasów, znajduje się skromna ale niezwykle urokliwa, drewniana kaplica, przykryta dachem z gontami i ozdobiona smukłą sygnaturką. Świątynię tę wzniesiono w pierwszej połowie ubiegłego stulecia, a wyposażono m.in. w figurkę Matki Bożej Leśnej. Na ścianie kaplicy zobaczymy płaskorzeźbę przedstawiającą papieża Jana Pawła II.
Świnna
Rezerwat „Gawroniec” jest jednym z licznych na terenie Żywieckiego Parku Krajobrazowego rezerwatów florystycznych, chroniących cenne zespoły leśne. Rezerwat zajmuje około 24 ha i leży na północnych stokach Gawrońca i Wolontarskiego Gronia, Na pograniczu wsi Świnna i Pewel Mała . Zachował się w nim stuletni las liściasty i mieszany, z bukiem, jodłą oraz – nad rzeką Koszarawą - olchą. W lesie spotkamy m.in. jelenia karpackiego, sarnę, dzika, a nawet rysia.
zobacz więcej

Szlak Kulinarny Śląskie Smaki

Jeleśnia
Unikatowa w skali Europy karczma o konstrukcji zrębowej. Budynek, w którym znajduje się restauracja jest na Szlaku Archi... więcej>>
Bielsko-Biała
Pierwsze wzmianki dotyczące obiektu pochodza z 1896 roku.
Pszczyna
Restauracja Frykówka mieści się na pszczyńskim rynku w zabytkowej kamienicy, której tradycje sięgają XVIII wieku.

Gastronomia

Jeleśnia
Unikatowa w skali Europy karczma o konstrukcji zrębowej. Budynek, w którym znajduje się restauracja jest na Szlaku Architektury Drewnianej.
Żywiec
Zajazd Beskidy oprócz usług noclegowych oferuje wszystkim chętnym różnorodne dania – zarówno regionalne jak i dania kuchni świata. Warte grzechu są tu także pizze, ze słynną od lat Pizzą po Beskidzku, które można również zamówić przez telefon.
ZAJAZD BESKIDY oprócz usług noclegowych oferuje wszystkim chętnym różnorodne dania – zarówno regionalne jak i dania kuchni świata. Warte grzechu są tu także pizze, ze słynną od lat Pizzą po Beskidzku, które można również zamówić przez telefon.
zobacz więcej