Muzeum Hutnictwa w Chorzowie

O OBIEKCIE

Muzeum Hutnictwa w Chorzowie to jeden z najnowszych obiektów nie tylko na Szlaku Zabytków Techniki Województwa Śląskiego, ale i  na turystycznej mapie aglomeracji śląskiej. Swoją działalność rozpoczęło w listopadzie 2021 roku.  Jest to pierwsze w Polsce muzeum prezentujące na przykładach Huty „Kościuszko”/”Królewskiej” oraz  „Batory”/”Bismarck” historię hutnictwa żelaza i stali czasów rewolucji przemysłowej. Dotychczas żaden obiekt nie eksponował w takim zakresie historii jednej z najważniejszych branż przemysłowych kształtujących oblicze Górnego Śląska.

Muzeum Hutnictwa w Chorzowie zlokalizowane jest w zrewitalizowanym budynku historycznej siłowni z 1895 roku na terenie byłej Huty „Królewskiej”/„Kościuszko” w ścisłym centrum Chorzowa. W budynku byłej hutniczej elektrowni z 1895 r. zlokalizowanej na terenie byłej Huty „Kościuszko” działa dziś nowoczesne muzeum pielęgnujące tradycje hutnicze, prowadzące działalność edukacyjną i kulturalną. Pierwotnie znajdowała się tu elektrownia Huty „Królewskiej”, która w latach 1898-1911 zapewniała zasilanie miastu Królewska Huta.

Na wystawie stałej prezentowane są zarówno wielkie hutnicze maszyny, jak i filmowe wspomnienia byłych pracowników, którzy opowiadają o pracy w hucie, jak i swoim codziennym życiu.

Muzeum Hutnictwa w Chorzowie to nie tylko miejsce interdyscyplinarnych spotkań twórczych i naukowych, lecz również przestrzeń integracji dla mieszkańców Chorzowa i całej aglomeracji śląskiej. To obiekt, w którym poza popularyzacją nauki, organizowanych jest szereg stałych i czasowych wystaw tematycznych oraz wydarzeń skierowanych do zróżnicowanej grupy wiekowej, takich jak, między innymi: „INDUSTRIADA”, „Noc Muzeów” czy „FLORIAN FEST”. Muzeum dysponuje salami konferencyjnymi oraz przestrzenią wielofunkcyjną (antresolą), przestrzenią konsumpcyjną wraz z zapleczem cateringowym. W Muzeum prowadzona jest również działalność wydawnicza.

RYS HISTORYCZNY

Najstarsza część budynku, w którym funkcjonuje Muzeum Hutnictwa zbudowana została w 1895 r. Pierwotnie była tu zlokalizowana elektrownia Huty „Królewskiej”, która w latach 1898-1911 zapewniała zasilanie miastu Królewska Huta. „Huta Królewska” potem nazwana „Kościuszko”, była  jedną z najstarszych polskich hut żelaza. Powstała na przełomie XVIII i XIX wieku, a inicjatorem jej powstania był Friedrich Wilhelm von Reden. Hutę zaprojektował szkocki inżynier John Baildon. Przyczyniła się ona także do rozwoju miasta. Dzięki rozwojowi przemysłu w  1868 roku, po wykupieniu  huty przez hrabiego von Donnersmarcka,  utworzono  na terenie dzisiejszego Chorzowa miasto pod nazwą Huta Królewska.

Przez długi czas była to jedna z największych i najnowocześniejszych hut w kraju. Jej produkcja sięgała 20–30% polskiej wytwórczości żelaza i stali. Warto zaznaczyć, że tradycje hutniczne na terenie miasta Chorzów mają długą tradycję – od XVI wieku w rejonie miasta prowadzono eksploatację rud srebra i ołowiu.

W momencie uruchomienia nowej siłowni Huty „Kościuszko” w okresie Planu 3-letniego 1947-1949 budynek starej elektrowni zmienił swoje przeznaczenie, choć dalej wchodził w skład Wydziału Elektrycznego huty. W latach 70. XX w. funkcjonowała tu rozdzielnia elektryczna wraz z magazynem silników. We wspomnieniach hutników budynek pojawia się jako miejsce, w którym przewijano silniki elektryczne. W 2010 roku miasto Chorzów zakupiło zabytkową halę od Banku Handlowego w Warszawie. W gronie ówczesnych lokalnych władz samorządowych pojawił się pomysł, by to właśnie tu powołać pierwsze w Polsce muzeum hutnictwa żelaza i stali czasów rewolucji przemysłowej. Idea Muzeum Hutnictwa w Chorzowie wyrosła z troski o pamięć i z głębokiego przekonania o jej życiodajnym znaczeniu. Hutnictwo od ponad 200 lat wciąż pozostaje branżą nadającą kształt światu. Chorzowskie huty przez dekady uczestniczyły w tym procesie. Dziś Muzeum Hutnictwa prezentuje ponad 200 lat historii hutnictwa na terenie dzisiejszego Chorzowa.

Wystawa stała „Królestwo żelaza”, którą podziwiać możemy w Muzeum Hutnictwa w Chorzowie, to innowacyjna i nowatorska ekspozycja, która w dużej mierze opiera się na maszynach pochodzących z Huty Batory oraz Huty Królewskiej, a bohaterami wystawy, dzięki projektowi „Mów mi huto”, są byli pracownicy tych zakładów. Dla najmłodszych gości muzeum dedykowana jest specjalna ścieżka dziecięca, której patronem i przewodnikiem jest „Przetopek”, dobry duch muzeum. To on oprowadza najmłodszych przez wystawę stałą. Dzisiaj, w sercu dawnej Huty Królewskiej powstała inspirująca przestrzeń, w której przeszłość, teraźniejszość i przyszłość tworzą harmonijną całość. To tu opowieść o mieście, przemyśle oraz tworzących go od wieków ludziach staje się punktem wyjścia do refleksji nad stale zmieniającym się światem.

Muzeum Hutnictwa w Chorzowie jest również członkiem ERIH, Europejskiego Szlaku Dziedzictwa Przemysłowego, który zrzesza ponad 2000 zabytków techniki adaptowanych do celów turystycznych i kulturalnych we wszystkich krajach Europy.  Jest to największa w Europie sieć wsółpracy kulturalnej zorientowana na turystykę przemysłową, a jednocześnie Europejski Szlak Kulturowy Rady Europy.

NAGRODY I WYRÓŻNIENIA

• Wydarzenie muzealne roku 2021 „Sybilla” – wyróżnienie w kategorii „Nowe i zmodernizowane wystawy stałe za wystawę „Królestwo Żelaza”. Wystawę uznano za jedną z trzech najlepszych w Polsce
• „Zabytek Zadbany” – wyróżnienie w kategorii „Zabytki techniki” dla miasta Chorzów za prace przy Muzeum Hutnictwa
• Najlepsza Przestrzeń Publiczna Województwa Śląskiego 2022 – wyróżnienie dla miasta Chorzów za Muzeum Hutnictwa

• Wydarzenie muzealne roku 2021 w województwie śląskim – wyróżnienie Marszałka Województwa Śląskiego w kategorii „Wystawy” za wystawę stałą „Królestwo Żelaza”

• Modernizacja Roku & Budowa XXI w. – tytuł „Modernizacja roku 2021” dla Muzeum Hutnictwa w Chorzowie w kategorii „Obiekty zabytkowe”

• Wydarzenie muzealne roku 2020 – nagroda Marszałka Województwa Śląskiego w kategorii „Dokonania z zakresu inicjatyw edukacyjnych oraz popularyzacji dziedzictwa kulturowego” za projekt „Mów mi huto”

GŁÓWNE ATRAKCJE

• Zabytkowe, działające wielkogabarytowe maszyny
• Historia mówiona – Filmowe wspomnienia byłych pracowników i pracowniczek hut.
• Okazjonalna możliwość zwiedzania czynnych zakładów (kuźnia, walcownia) w sąsiedztwie Muzeum Hutnictwa.
• Wystawy stałe „Królestwo Żelaza”

IMPREZY STAŁE

Florianfest

Industriada

Noc Muzeów

Urodziny Muzeum Hutnictwa

Europejskie Dni Dziedzictwa

Industrialny taniec „Work It Out”

OFERTA EDUKACYJNA

• przedszkola
• szkoły podstawowe (kl. I-III)
• szkoły podstawowe (kl. IV-VI)
• szkoły podstawowe (kl. VII - VIII)
• szkoły ponadpodstawowe
• studenci

Na zwiedzanie grupowe z przewodnikiem konieczna jest wcześniejsza rezerwacja

OFERTA KOMERCYJNA I KULTURALNA

• eventy
• konferencje
• spotkania
• imprezy (urodziny, ceremonie ślubne, przyjęcia komunijne)
• koncerty
• wystawy

UDOGODNIENIA DLA OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH: brak barier architektonicznych dla osób poruszających się na wózkach / osobne WC dla osób z niepełnosprawnościami / windy wewnątrz obiektu / możliwość poruszania się na wózku wewnątrz obiektu / treści na nośnikach multimedialnych oraz film tłumaczone na język migowy / tyflografiki dla osób niewidomych i niedowidzących

UDOGODNIENIA DLA DZIECI: dziecięca ścieżka edukacyjna/ zwiedzanie z przewodnikiem, warsztaty z animatorami / pokój matki z dzieckiem

WI-FI: tak

ZAKAZ PALENIA: tak

WC: tak

PRZEDZIAŁ WIEKOWY: dla wszystkich

CZAS ZWIEDZANIA: do 1,5 h

JĘZYKI: polski, angielski         

ZWIERZĘTA: nie

PARKING: tak/bezpłatny

GASTRONOMIA: automat z  przekąskami / automat kawowy

SKLEP: tak/z pamiątkami

MOŻLIWOŚĆ NOCLEGU: nie

DNI I GODZINY OTWARCIA: https://muzeumhutnictwa.pl/dni-godziny-otwarcia/

CENNIK: https://muzeumhutnictwa.pl/rodzaje-zwiedzania-i-ceny-biletow/

PŁATNOŚCI: gotówka, karta płatnicza

POTRZEBNA REZERWACJA: przewodnik dla osób indywidualnych / dla grup