Wieża wsadu wielkiego pieca w Porębie

Miejscowość:
Poręba
Odsłuchaj tekst
Dodaj do planera

Historia hutnictwa na terenach w okolicach Poręby i Zawiercia jest bardzo długa i sięga czasów średniowiecza. O istnieniu dawnych hut świadczyć mogą nazwy miejscowości, jak np. Kuźnice (dawne określenie huty), czy Rudniki (pierwsza staropolska nazwa hutników). Trudno dziś dociec, ile tego rodzaju zakładów funkcjonowało na tym terenie w wiekach średnich oraz w początkach nowożytności, choć zapewne to właśnie w oparciu o nie powstały z końcem XVIII i początkiem XIX w. nowoczesne ośrodki hutnicze. Pierwsza wzmianka o osadzie Poręba pochodzi z 1373 r., zaś od wieku XV zwana była ona Porębą Mrzygłodzką. Osadnictwo na tych terenach zaczęło rozwijać się żywiej od w. XVI.

Wielki piec

Na przełomie XVIII i XIX miejscowość należała do Jana Christiana Messnera. Z jego to inicjatywy zbudowany został w latach 1795-97 wielki piec do przetapiania rudy oraz zachowana do dziś wieża wyciągowa, służąca do transportu wsadu wielkopiecowego. O wartości tego zabytku, wzniesionego z ciosowego kamienia wapiennego, świadczyć może fakt, iż jest to jedyny tego rodzaju zachowany obiekt na terenie Zagłębia i jeden z dwóch w całym województwie śląskim.

Wieża

Wieża wyciągowa w Porębie, czyli tzw. „gichta” , służąca dawniej do transportu wsadu wielkopiecowego do przetapiania rudy, wybudowana została z ciosowego kamienia wapiennego w 1798 r. Do naszych czasów dotrwał napis z datą budowy, odlany z żeliwa wytopionego w pierwszej odlewni. Zachował się także fragment murów wielkiego pieca. Obiekt znajduje się przy ul. Fabrycznej. Do rejestru zabytków wpisano go w 1975 r.

Rozwój miasta

Uruchomienie pieca odlewniczego przyczyniło się do uczynienia z Poręby prężnego ośrodka przemysłowego. Odlewano tutaj rury żelazne, naczynia, przedmioty na potrzeby rolnictwa, urządzenia sanitarne, a także elementy służące wyposażeniu licznych zakładów w okolicy, jak cegielnie, czy młyny. Wraz z przemysłem rozwijała się także sama miejscowość. Pierwsze dziesięciolecia XIX w. przyniosły zresztą znaczny rozwój całego regionu Zagłębia, do czego przyczyniła się eksploatacja odkrytych tutaj pokładów węgla kamiennego.

Wyświetlenia:  370
Lokalizacja:

Ul. Fabryczna
Poręba
Gmina: Poręba
Powiat: zawierciański


Region turystyczny: 
Jura Krakowsko-Częstochowska, Zagłębie Dąbrowskie
Lokalizacja: 
W mieście
Kategoria: 
Dziedzictwo kulturowe

Informacje ogólne:
Rodzaj obiektu:  Poprzemysłowe

Dostępność Całoroczny
Twoja ocena:
Ocena: 0.0 (Oddano 0 głosy)
POI
Informacja turystyczna 
Aktywnie 
Dziedzictwo kulturowe 
Przyroda 
Biuro podróży 
Gastronomia 
Nocleg 
Oferta turystyczna 
Rozrywka 
Wypożyczalnia 
Zdrowie i uroda 
Centra kongresowo wystawiennicze 
Trasa
Trasa
Szlak znakowany
Do startu
Do mety
PDF
KML
GPX
Pliki dźwiękowe
Wydarzenia w pobliżu
Niegowa
2024-03-24
19.51 km
24 marca 2024 zapraszamy do Niegowy na wymagający dla Wymagających bieg typu trail na dystansie półmaratonu, ćwierćmaratonu oraz bieg zakwalifikowany jako luźna piątka. Tak jak półmaraton jest przeznaczony do biegania, tak pozostałe dystanse będą uzupełnione o konkurencje marszu nordic walking.
Pogoda
Katowice
Zakwaterowanie w pobliżu
Łazy
4.27 km
Siewierz
6.53 km
Gastronomia w pobliżu
Poręba
0.58 km
Zawiercie
2.10 km