Osiedle robotnicze kopalni „Marcel” w Radlinie

Miejscowość:
Radlin
Odsłuchaj tekst
Dodaj do planera

Osiedle robotnicze w Radlinie zbudowano na przełomie XIX i XX wieku dla pracowników działającej w mieście od kilkudziesięciu lat kopalni „Emma” (a od 1949 roku „Marcel”). Budynki osiedla stanęły naprzeciwko zabudowań kopalnianych. Są tu wille kadry zarządzającej, domy noclegowe, wielorodzinne familoki czy gmachy użyteczności publicznej. Wśród projektantów kolonii byli sławni architekci, jak np. William Mueller i Hans Poelzig.

O mieście

Radlin jest kilkunastotysięcznym miastem, „wciśniętym” między Rybnik, Rydułtowy, Pszów i Wodzisław Śląski. Do przełomu XVIII i XIX wieku miejscowości tworzące dzisiejsze miasto były typowo rolnicze. Wkrótce jednak zaczęto poszukiwania węgla kamiennego i ruszyły tutaj pierwsze kopalnie. Kopalnia „Emma”, działająca do dziś pod nazwą „Marcel”, została uruchomiona w 1858 roku na terenie wioski Biertułtowy – centralnej części współczesnego Radlina. W następnych latach kopalnia rozbudowała się o elektrownię i koksownię. Dzięki jej działalności dotychczasowa wioska rozwinęła się w niewielkie miasto.

Osiedle robotnicze

Pod koniec XIX wieku właściciel kopalni – berliński przedsiębiorca Fryderyk Friedlaender - podjął decyzję o budowie koloni robotniczej w bezpośrednim sąsiedztwie szybów kopalnianych. Pierwsze domy zaczęły powstawać już w 1897 roku, następne wznoszono do czasów tuż przed I wojną światową. Zatrudniono wybitnych architektów, m.in. Williama Muellera i Hansa Poelziga. Zabudowania osiedla zachowały się do dziś w kształcie bliskim oryginalnemu. Znajdziemy je przy ul. Korfantego oraz jej przecznicach: Irysowej, Czecha, Pocztowej i Mielęckiego. Przy Korfantego zbudowano wille kadry urzędniczej. Za nimi postawiono familoki, dla przeciętnie 4-5 rodzin, z budynkami gospodarczymi na zapleczu. Ceglane gmachy mają najczęściej trzy kondygnacje. Osiedle było zelektryfikowane, z własną siecią wodno-kanalizacyjną. Ponadto powstały noclegownie dla górników–kawalerów, sklep, apteka, gospoda i inne obiekty użyteczności publicznej. Najokazalszą budowlą była szkoła, zamykająca dzisiejszą ul. Mielęckiego. Spośród wszystkich budynków urodą wyróżnia się willa dyrektorska (obecnie kawiarnia „Górnicza Strzecha”), projektu Williama Muellera. Warto także przejść się główną aleją Radlina, tj. ul. Korfantego, z której można zobaczyć zabytkowe zabudowania kopalni „Marcel”, czyli szyb „Wiktor”, budynek dyrekcji i łaźnię.

Wyświetlenia:  876
Lokalizacja:

Ul. Korfantego
44-310 Radlin
Gmina: Radlin
Powiat: wodzisławski


Region turystyczny: 
Śląsk, Kraina Górnej Odry
Lokalizacja: 
W mieście
Kategoria: 
Dziedzictwo kulturowe

Informacje ogólne:
Rodzaj obiektu:  Zabytkowa zabudowa

Dostępność Całoroczny
Twoja ocena:
Ocena: 5.0 (Oddano 1 głosy)
POI
Informacja turystyczna 
Aktywnie 
Dziedzictwo kulturowe 
Przyroda 
Biuro podróży 
Gastronomia 
Nocleg 
Oferta turystyczna 
Rozrywka 
Wypożyczalnia 
Zdrowie i uroda 
Centra kongresowo wystawiennicze 
Trasa
Trasa
Szlak znakowany
Audiowycieczki
Pliki dźwiękowe
Wydarzenia w pobliżu
Rybnik
2026-10-23
7.18 km
Zapraszamy na koncert, który sprawia że wspomnienia wracają
Rybnik
2026-10-16
7.20 km
Spotkanie z Adamem Markiem – spotkanie autorskie - promocja najnowszej książki poetyckiej „jej kolor włosów”
Rybnik
2026-10-09
7.20 km
✿ Otwarte Spotkania Śpiewacze ✿ Terminy spotkań: 25.09 | 17:00 | Teatr Ziemi Rybnickiej - Galeria Oblicza 09.10 | 17:00 | Halo! Rybnik 13.11 | 17:00 | Halo! Rybnik 11.12 | 17:00 | Halo! Rybnik 08.01 | 17:00 | Halo! Rybnik
Rybnik
2026-10-20
7.20 km
Bezpłatne zajęcia oddechowo-relaksacyjne dla wszystkich! ❀❀❀ Co będziemy robić? ❀ ćwiczenia oddechowe, zwłaszcza przepony i toru przeponowo-brzusznego, ❀ prosta gimnastyka dla każdego. Proponowane ćwiczenia opierają się na pracy z wyobraźnią i korzystają z różnych gadżetów dostępnych dla każdego, ❀ elementy jogi śmiechu - regularny śmiech dotlenia organizm, usuwa toksyny, wyzwala hormony szczęścia, czyli endorfiny i wzmacnia odporność. Spotkanie zakończone relaksacją dźwiękową. Prosimy o zabranie swoich mat i wody do picia.
Rybnik
2026-10-25
7.90 km
Zapraszamy na Spacer po cmentarzu przy ul. Rudzkiej z Małgorzatą Płoszaj. Data: 25.10.2026, godz.10.00 UWAGA! Miejsce zbiórki: przed wejściem głównym na cmentarz (od strony ul. Kotucza). Czas spaceru ok. 2,5 godziny. Odwiedzimy groby osób zasłużonych dla Rybnika, a także tych, których wspominaliśmy na dotychczasowych spacerach.
W pobliżu
Pogoda
Katowice
Zakwaterowanie w pobliżu
Wodzisław Śląski
2.73 km
Rybnik
3.81 km
Wodzisław Śląski
4.06 km
Wodzisław Śląski
4.07 km
Rybnik
4.58 km
Gastronomia w pobliżu
Rybnik
1.01 km
Radlin
1.33 km
Rybnik
1.63 km